Một doanh nhân hay nhà lãnh đạo thành công không thể chỉ mang một hình ảnh duy nhất. Trong những tình huống khác nhau, họ cần vận dụng nhiều nguyên mẫu: như sư tử khi phải quyết đoán, cáo khi cần mưu trí và thương lượng, ong hay kiến khi xây dựng tổ chức và hợp tác, hay voi khi cần kiên định, bền bỉ. Sự đa dạng này chính là sức mạnh giúp họ dẫn dắt doanh nghiệp vượt qua biến động của thị trường và thích ứng với những hoàn cảnh phức tạp.
Tuy nhiên, sự linh hoạt này cũng tiềm ẩn một nguy cơ lớn. Nếu không có hệ giá trị cốt lõi làm nền tảng, việc thay đổi nguyên mẫu có thể biến thành “đeo mặt nạ” – khi nhà lãnh đạo chỉ diễn vai để đạt lợi ích ngắn hạn, thậm chí thao túng người khác. Hệ quả là niềm tin bị bào mòn, văn hóa doanh nghiệp trở nên rỗng ruột, và tổ chức mất đi sự bền vững từ bên trong.
Để ngăn ngừa điều này, doanh nhân cần xây dựng và kiên định với giá trị cốt lõi, coi đó là gốc rễ cho mọi hành động. Họ thường xuyên tự phản tư, đặt câu hỏi xem mình đang linh hoạt vì lợi ích chung hay chỉ đang “diễn” để đối phó. Đồng thời, cần tạo ra cơ chế phản hồi trung thực trong tổ chức – như khảo sát ẩn danh hay phản hồi 360° – để kịp thời soi lại chính mình. Khi có giá trị làm điểm tựa, sự thay đổi nguyên mẫu không còn là giả tạo mà trở thành một dạng thích ứng chiến lược, vừa đa sắc thái vừa trung thực.
BTP – 27/09/2025
